1 ACTIVIDAD: Valoración y análisis sobre el m-learning

Hola a todos, hoy os presento la primera actividad de esta segunda semana del MOOC.

Análisis de los comentarios que se realizan sobre los dispositivos móviles y su grado de implantación en educación.

He aquí mis aportaciones (de unos 140 caracteres) publicadas en las redes sociales con las aportaciones más significativas del m-learning en educación.

-El m-learning permite un aprendizaje móvil que como el e-learning nos facilita aprender en cualquier momento y desde cualquier lugar #EHUMOOC

-Gracias a la comunicación, el m-learning promueve un aprendizaje cooperativo; ya que este permite la colaboración entre usuarios. #EHUMOOC

-El m-learning tiene como objetivo el alumno y las características de este, convirtiendo el aprendizaje en un estudio personalizado. #EHUMOOC

-Para que el m-learning llegue a su máximo apogeo, los docentes deberán conocer el potencial educativo de los medios digitales. #EHUMOOC

-Antes de implementar este nuevo estilo de aprendizaje, los docentes deberían recibir formación sobre el uso de medios digitales. #EHUMOOC

-Tanto las características tecnológicas como las educativas hacen del m-learning un aprendizaje motivador para cualquier alumno. #EHUMOOC

Actividad 2, 1 semana

Hola a todos,

A partir de ahora voy a dedicar mi blog para compartir las actividades que tengo que hacer para el MOOC que estoy haciendo en la UPV.

He aquí la segunda actividad, un mindomo sobre las aplicaciones que podemos utilizar en el Entorno virtual de prendizaje (EVA).
Make your own mind maps with Mindomo.

Birziklatzen ikasi

Blogari amaiera emateko, haurrei birziklatzen irakasteko ideia batzuk aipatzea gustatuko litzaidake; agian etorkizun azkar batean erabilgarriak izan ahal zaizkizue, nork daki.

Guztiok dakigun moduan, gaur egungo umeak, etorkizunaren promesa dira. Egunero era aktiboan aurre egin behar ditugun prozesuak; aldaketa klimatikoa eta berotze globala kasurako, hurrengo belaunaldiak oinordetzan hartuko dituzten gatazkak direla gogoan izan behar dugu. Hauei soluzioa emateko, biztanleria osoaren esfortzu konstantea beharrezkoa da, arazo globalak baitira.

Hori dela eta, gure seme-alabei, neba-arrebei edota lehengusu-lehengusinei ingurugiroaren garrantziari buruz heztea oso garrantzitsua litzateke. Beraz, birziklapenaren hezkuntza umeetatik hasi beharko litzatekeela aipatzekoa da.

Gaur egun, birziklapenaren ezagutzak edo honi orientatuta dauden hezkuntza planak daude.

Birziklapenaren funtsezko oinarri batzuk, zer jakin beharko lukete haurrak?

Batzuetan, umeak dira informazio berria aurkitzen dituztenak, baina ez dago gaizki oinarrizko gauzak gogoratzea; hala nola, birziklatu daitezkeen materialak eta zer-nolako koloreak dituzten edukiontziak.

Berdea: Beiraren birziklapena

Urdina: Paperaren birziklapena.

Horia: Plastikoaren birziklapena, botilak eta beste ontzi batzuk.

Grisa, marroia edo berde iluna: Organikoen hondakinen birziklapena.

Ohitututa egon daitezkeen beste oinarri garrantzitsu batekin zera da, pila arrunten bizitza eta hauek erabilgarriak izaten amaitzen dutenean hauek nola birziklatu; batez ere haiek erabiltzen dituzten jostailu askoren parte direlako.

Umeei birziklapena nola irakatsi.

Irakaskuntza prozesu guztietan bezala, birziklatzerakoan, pausu txikiekin hasi behar gara eta ikasgai berrietara pasatu aurrekoa guztiz barneratuta daukatenean. Orain, ideia batzuk idatziko ditut birziklapena txikientzat orientatzeko eta hauek honi buruz ikas dezaten.

Birziklapenerako espazioa: Haurrei birziklapen kontzeptua ikastetxean eta etxean irakatsi diezaiokegu. Ikastetxean zein etxean egitekotan, birziklatzeko materialak banatu eta desberdintzeko lau kutxa edo ontzi jarriko ditugu. Ontzi bakoitza desberdindu ditzaten, forma desberdinetako kolorezko fitxak erabili ditzakegu. Esaterako triangelu berdea beira botako duten ontzia irudikatzeko, borobil horia ontziak botako dituzten ontzirako, karratu urdina papera eta kartoia botako duten ontzian eta laukizuzen berde iluna material organikoa duen ontzia irudikatzeko. Teknika hau erabiliz, koloreaz gain forma material desberdinekin erlazionatuko dituzte eta bakoitzean zer bota behar duten argi edukiko dute; hori bai; aurretik birziklatuko dituzten materialak hobeto identifikatzen dituzten formekin erlazionatu behar ditugu, denok ados egon gaitezen.

Prozesu hau etxean egitekotan, eta umeek papera asko erabiltzen badute, haien logeletan papera birziklatzeko espazio jakin bat jartzea ideia ona izango litzateke eta horrela, haien aldizkariak edo erabiltzen dituzten orriak birziklatzera eramaten diegu arduratsu bihurtuz.

Paperaren gaiarekin jarraituz; esatekoa da haurrek birziklatu dezaketen materialetatik erabiliena dela; etengabe marrazkiak egiten ibiltzen direlako edota matematikako eragiketak egiteko folioak erabiltzen dituztelako. Beraz folioak bi aurpegietatik erabili behar direla irakatsi behar diegu, hau da, erabilgarriak ez diren orrialdeen atzealdea erabiltzea haien marrazki eta eragiketak egiteko. Folio bat gutxiago = Zuhaitz bat gehiago dela jakinarazten.

Idatzitakoa erabilgarria izango zaizuelakoan,utzi egingo dizuet gaurkoz.

Birziklatu: hezi, banatu, berrerabili

Aurrekoan esan bezala, birziklapenaren gaiarekin jarraitzeko asmoa daukat, beraz, idatziko dudana honi buruz gehiago jakiteko baliagarria delakoan nago eta gustukoa izatea espero dut.

Hasteko, sortzen dugun zabor guztiarekin zer egin dezakegu? Birziklatzea

Baina birziklatzeko, hezi behar dugu, gauzak banatzeko eta azkenik birziklatu ahal izateko.

Birziklapenean hezi.

Jakitekoa da birziklapenaren kultura ez dela berdina herrialde guztietan, faktore askoren menpe dagoelako; hala nola, hezkuntza maila, industrializazio maila, biztanleen konpromisoa, ingurugiro politikak etab.

Espainia kasu paradigmatiko bat dela esan daiteke; Trantsizioa eta garapen industriala denbora errekorrean igaro delako, 30 urte baino gutxiago, batez ere nekazaria zen sozietatetik gaur egun duguna arte, zerbitzu sektoreetara bideratuta dagoena. Hau da, etengabeko berrerabilpenetik kontsumo masibora.

Kontsumoarekin zaborraren sormena eta bilketaren arazoa eratzen da, non kontsumo arduratsuagoa eta birziklapen aktiboa erantzun bideragarri bakarrak diren. Birziklapenaren katea etxean eta eskolan hasten da, horretarako umeak hezi behar direla jakinik. Ezinbestekoa da sortzen dugun zaborra eragiten dituen arrisku sozialak zein ingurugirokoak ezagutzea eta hauei erantzuna emateko bideak irakastea.

Hurrengo pausua gure kontainerra betetzen duten material guztiak identifikatzen ikasi behar dugu, bakoitzak birziklatzeko kontainerrean banatzeko, eta horien artean hurrengoak ditugu, herrialdeko jende guztia ezagutzen dituenak:

-Edukiontzi berdea: beira

-Edukiontzi horia: plastikozko ontziak.

-Edukiontzi urdina: papera eta kartoia.

-Gainontzekoa: organikoa

Birziklapena: banatzen ikasten

Hondakinen klasifikazioaren konplexutasuna herrialde batzuetatik beste batzuetara ere desberdina dela jakin beharko genuke. Hori denborarekin ere eboluzionatzen joaten da; non tradizio gehiago eta birziklatzen urte gehiago daramaten herrialdeek, pixkanaka pixkanaka birziklapen sistema konplexuagoak gehitzen doaz.

Espainia beiraren birziklapenarekin hasi zen, eta geroago, honi, pilak eta kartoia gehitu zitzaon, ontzien birziklapenarekin osatzen eta puntu berdeak ere sortzen; non aurreko sarreran esan bezala, olioa, telefono mugikorrak, arropa, altzairuak, etxetresna elektrikoak edo tresna informatikoak utzi ditzakegu hauek birziklatzeko asmoarekin.

Materia hauetako banatze efektiboa, horietako asko berriro erabiltzea ahalbidetzen digu; edota era eraginkorrenean suntsitzea ere.

Birziklatzen, gure zabor kantitatea murrizten dugu, eta era zuzenean naturatik lortu beharreko lehengaiak lortzen ditugu, horrek suposatzen duen koste ekonomikoa eta ingurugirokoa kontuan harturik.

Material birziklatua berrerabiltzen.

Gaur egun, hondakinen berrerabilpenean aritzen diren enpresa asko daude; pneumatikoen kasua esaterako. Atletismo pistak, zuhaitz urbanoetarako lurreko filtroak eta umeentzako parkeetan erabiltzen den zorua pneumatiko zaharretatik datozen materialekin egiten dira. Birziklapena, zaborra kontsideratzen genuena material erabilgarrian eraldatzen laguntzen du.

Gaurkoz nahiko duzue birziklapen kontuarekin; baina datorren egunean birziklapena umeentzako birziklapena landuko dudala komentatu nahiko nizuke.

Hondakinak murrizteko prozesua: Birziklapena

Gaur, oso garrantzitsua iruditzen zaidan gai bati buruz hitz egingo dizuet, birziklapenari buruz. Aurreko sarrerarekin erlazio zuzena daukana; gizakiok sortzen ditugun hondakinekin zer egin lantzen duelako.

Birziklatzea gure ingurugiroa aurrera eramaten laguntzeko egin dezakegun jarduerarik garrantzitsuenetariko bat dugu. Birziklatzea prozesu bat da; non era totalean edo partzialean, eginda dagoen produktu baten lehengaiak errekuperatzen ditugun.

Birziklapenaren beharra, azken mendean gertatutako gehiegizko kontsumismoaren eskutik eratu da. Industria Iraultzak eragindako aldaketa sozial sakonak, bizitzeko eran eragina izan dute, batez ere kontsumitzen dugun erara.

Esatekoa da birziklapen prozesua, hondakinen tratamenduaren estrategia batekin bat datorrela, “3R”-en izena hartzen duena, gaztelaniaz, reducir, reutilizar eta reciclar.

-Murriztu: hondakinen murriztapenarekin bat datorren guztia berriz elkartzen du.

-Berrerabili: Aurretik erabilia izan den produktu bati erabilera berria lortzeko prozedurak biltzen ditu.

-Birziklatzea: hondakinak birziklapenaren bidez pasatu behar duten tratamendua da.

Honez gain, esatekoa da birziklapenean hiru teknika daudela: kimikoa, mekanikoa eta organikoa.

Birziklapen “kimikoa”: hondakinen tratamendurako erreakzio kimiko bat erabiltzen da; esaterako, konposatu jakin batzuk bereizteko.

Birziklapen “mekanikoa”: hondakinen transformazioa makina baten laguntzaz burutzen da; esaterako hondakinak ehortzen dituena.

Birziklapen “organikoa”: hartzidura erabiltzen daa ongarriak eratzeko, esaterako, biogas bezalako erregaiak sortzeko.

Hau jakinik, galdera hurrengoa litzateke: Nola birziklatu?

Birziklapena hiru parte edo etapatan banatuta dago:

1go etapa: Hondakinen bilketa: Hondakinen birziklapenaren lanak hondakinen bilketarekin hasten da.

Birziklatu ezin diren hondakinak erraustu egiten dira edota zabortegietan lurperatu egiten dira. Birziklapenerako hartutako hondakinak prestatu egiten dira geroago pairatuko duten transformaziorako. Bilketa, beraz, helburu horrekin egiten da.

Bilketaren emaitza bezala, hondakinak ordenatuta edo ez, klasifikatzen dituzten zentro batera eramaten dira, non eragiketa desberdinak egin eta gero, ordenatu egiten dituzte haien prozesua optimizatzeko.

2. etapa: Eraldaketa: Behin klasifikatuta egon eta gero, hondakinak eraldatuak izateko beste leku batera eramaten dituzte; non hauen eraldaketa burutzen den. Prozesamendu kate espezifikoan sartzen dira eta bertan hondakin bezala sartzen dira, erabiltzeko material moduan ateratzen direlarik.

3. etapa: Komertzializazioa eta kontsumoa: Behin eraldatuak, birziklapenetik amaitutako produktuak, produktu berriak fabrikatzeko erabiltzen dira, kontsumitzaileei eskainiko zaiena; berriro ere botatzeko, errekuperatzeko eta birziklatuak izateko.

Birziklapena zabortegietatik errausketa edo beste bide batzuetatik kanporatu nahi diren hondakin kantitatea murrizteko ekarpen garrantzitsua da. Arrazoi honegatik, birziklapena hondakinen handipenaren kontra borrokatzeko ezinbestekoa dela esan behar dugu.

Beraz, ingurugiroa zaintzen lagun dezagun!

Zeregin garrantzitsu hau aurrera eramateko, jakitekoa da herrialdeko udaletxe gehienak edukiontzi bereziak dituztela hondakinen sailkapena egiteko; non, beira, papera eta kartoia, plastikoak eta organikoak eraman ditzakegu. Era berean, herrialde garrantzitsuetan hemen Garbigune deitzen diogun puntu berdeak daude, non birziklatu daitezkeen beste material batzuk eraman ditzakegu; hala nola, egurra, arropa, olioa, kristalak, pilak eta beste motatako material asko.

Guztiok sortzen ditugun hondakinak nola birziklatzen diren ikusita, hurrengo sarreran gai honekin jarraituko dugu; honi buruz zertxobait gehiago ikas dezazuen.

Ingurumenaren gaineko eraginak: hondakinak

Ingurunean gertatzen diren arazoak alde batera utziz, hauek gehienetan sortzen dituzten hondakinei buruz hitz egingo dizuet gaur.

Ekosistemek betidanik birziklatu izan dituzte landareen, animalien eta gizakion hondakinak arazorik gabe, orain gutxi arte. Lehen, ekosistemak egonkorrak ziren; baina orain, hondakinak arazo larria bihurtu dira lehen munduan batez ere.

Hondakina, edozein substantzia edo material, gizakion edo beste edozein izakiren jardueraren ondorioz sortzen dena eta gaitzetsita geratzen dena da. Beraz, hondakinak botatzen ditugun materialak direla esan genezake.

Hondakinak sortzeak eta hauek pilatzeak, arazo larriak dakarzkie ekosistemei; batzuk izaki bizidunetara pasatzen direlako eta kate trofikoen bitartez, arazoa hedatu, hori dela eta, ondorio kaltegarriak dituztela baieztatu dezakegu.

XX. mendeko industria eta ekonomia garapenak, baliabideak neurrigabe erabiltzera eta, era berean, hondakin piloa metatzera eraman gaitu, askotan inolako kontrolik gabe. Horrela bada, gaur egun izadian dugun inpaktu handienetarikoa hondakin kantitateak eragiten duena da.

Hau jakinda, hondakinak, honako arazoengatik sortzen direla ikus dezakegu:

a) Gero eta gehiago kontsumitzen dugu eta bizitza-mailaren arabera, ontzi asko erabiltzen ditugu produktuak merkaturatzeko; beraz, ontziak hondakinen artean ugari direla dakigu.

b) Gero eta gehiago erabiltzen ditugu itzultzekoak ez diren eta biodegradagarriak ez diren ontziak.

c) Demografia bizkorregi hari da hazten eta horrek, hondakin kopurua handitu ere egiten du.

d) Gutxi dirauten kontsumo-gaiak erabiltzen ditugu.

e) Biztanleek herrietatik hirietara jotzen dute; hirietan hondakin kopuru gehiago sortuz.

Esatekoa da hondakinek lurzorua, ura eta atmosfera kutsatu egiten dituztela. Beraz, hondakin mota desberdinak existitzen direla jakin beharko genuke; hondakin mota horiek hurrengoak dira: hiri hondakinak, hondakin arriskutsuak eta hondakin ez arriskutsuak

Hiri hondakinak, herrietan eta hirietan sortzen diren hondakinei deritzogu. Orain dela gutxi arte, hondakin mota hauen kudeaketa ez zuen oztopo nabarmenik eragiten eta ez zuen buruhauste handirik ekartzen. Baina hirietako biztanle kopurua handitu eta kontsumo ohiturak izugarri handitu direnez, gaur egun arazo gogorrak dauzkagu hondakin hauek behar bezala kudeatzeko. Hau guztia jakinik, hirietako hondakinak daukaten jatorriaren arabera hauek hiru taldetan sailka ditzakegu:

• Etxeko hondakinak: zabor poltsetan ateratzen ditugunak, hala nola, organikoak, beira, papera eta ontziak.
• Hondakin handiak: altzariak, etxetresna elektrikoak, egurra, etab.
• Merkataritza hondakinak: jarduera komertzialetan sortutako hondakinak.

Hondakin arriskutsuak, berriz, normalean industrian sortzen direnak direla aipatzekoa da. Beraz, euren osagaien artean gizakion osasunerako edo ingurumenerako elementu arriskugarriren bat duten gaien hondakinak direla esaten dugu.

Hondakin mota hauek, besteak bezala ezin dira metatu edo tratatu; beraz, hauek tratatzeko beste prozesu bat beharrezkoa da: lehenik elementu toxikoak kendu edo neutralizatu egin behar dira, ondoren, kaltegabekoak direnak zabortegietara eraman, eta azkenik, tratatu ezin direnak segurtasun-biltegietan sartu behar dira eta etengabe kontrolatu.

Amaitzeko, hondakin ez arriskutsuak ditugu; hiriko hondakinekin batera eratzen direnei deitzen diegu; esaterako, eraikuntza hondakinak, etxeen konponketak sortutako hondakinak, margoak, etab.

Honekin, hondakinei buruz amaitu dugu gaurkoz eta hurrengo sarreran hirietan sortzen diren etxeko hondakinak nola birziklatu daitezkeen arituko gara.

Biodibertsitatea eta honen garrantzia

Idatziko dudan sarrera honetan, biodibertsitateari buruz arituko nahiz, hau zer den jakin eta zer nolako garrantzia duen ezagutu dezazuen.

Egoera askotan, biodibertsitateari buruz hitz egiten entzun dugu; bere galera, berreskurapena eta hau mantendu edo lehen-eratzeko mundu osoan erabiltzen ari diren neurriei buruz, ingurugiroarekiko, ekosistema desberdinen orekarekiko eta naturaren funtzio propioekiko duen garrantzia.

Hitzaren etimologia dioenez, planetan aurki ditzakegun espezie barietatea da biodibertsitatea, hau da, biosferan dauden izai bizidunen eta haiek garatzen dituzten ekosistemen aniztasuna. Azken urteotan eta aurrerapen teknologiko desberdinak gertatzen ziren bitartean, garapen genetikoari erreferentzia egiten zion guztia termino honen barruan sartzea bilatu zen.

Aipatzekoa da biodibertsitateak duen garrantzia hainbat alorretan garatu daitekeela eta horiei buruz zertxobait kontatuko dizuet:

• Zientifikoa

Aipatzen dudan lehenengoa da, gehien mintzatzen dena delako eta denborarekin leku batean zabaltzen duguna delako; espezie berriak aurkitzearen posibilitatea, hauen jarrera analizatu eta gero hauei buruz ezagutza gehiago izatea area berriak esploratzen.

• Ekologikoa

Ekosistemen erabilera normalera oso estu lotuta dago, zeinek oreka dinamikoa beti izateagatik ezaugarritzen diren eta kanpoko edozein efektu egoera hau aldatu ez dezan. Espezie desberdinen biziraupena ikasten ari da, habitat jakin bateko errekurtso naturalekin lotura (energia iturriak eta materia) estua dutenak hain zuzen ere.

Eremu honetako adibide bat jarriko dut, hau hobeto ulertzeko. Beraz, Karbonoaren Zikloaren barnean landareen garrantzia azpimarratzen da, lur eta mendi hegaletako finkapena honen erosioa saihesten dutelako eta animali erreinuen espezieen gaitasunak errazten dituelako.

Hau gainera kutsaduraren gutxipenean erabakigarria da, espezie asko, hondakinez baliatzen direlako, esaterako toxinak degradatzen eta materia arriskutsuak egonkortzeko posibilitatea izanik, hau da, elikagaietan bihurtuz.

• Ekonomikoa

Aurretik esandako guztia kontuan harturik, gizakien jarduera ekonomiko desberdinak biodibertsitatearen galera eragin dezaketela ondorioztatu dezakegu; horietako gehienak materia prima eramaten dutela kontuan harturik, naturatik ateratakoak.

Kontsumitzen dutenari dagokionez, janari edo elikagaietatik sendagaiak arte barne hartu daitezke, sendagai batzuk produzitzeko espezie begetal batzuk behar direlako edota industriatik eratorritakoak, egurraren eskuratzetik espezie jakin batetik energia berriztagarriaren sormena arte.

Biodibertsitatean sortu daitezkeen aldaketen ondorioak errekurtsoen galera industria determinatu bat ixteagatik eratorri daitezke, krisi energetiko batean eta ekosistema oso bat ezabatu arte, hau, hauen gehiegizko ustiapenaren eraginez sortua izan bada.

Aurreko guztia alde batera utziz, esatekoa da, espezieak desagertzearena ez dela kontu berria, eta honen erritmoa asko bizkortu dela: gizakiok horretan eragina dugunez geroztik, 1000-10000 bider bizkorrago ari dira desagertzen; beraz, adituen ustez, erritmo horretan jarraituz gero, 2050. urterako espezieen erdia baino gehiago desagertuko dira; biodibertsitatea murriztuz.